- مقدمه: چرا الان وقت برنامهریزی است؟
- آخرین تغییرات قوانین مالیاتی در سال ۱۴۰۵ که باید بدانید
- سقف معافیت مالیاتی اشخاص حقیقی
- سقف معافیت مالیاتی اشخاص حقوقی
- مهلتهای کلیدی پیشرو (تا پایان سال)
- آموزش گامبهگام محاسبه مالیات
- هزینههای قابل قبول مالیاتی (ماده ۱۴۷، ۱۴۸ و ۱۴۹ قانون مالیاتهای مستقیم)
- لیست مهمترین هزینههای قابل قبول مالیاتی (طبق ماده ۱۴۸)
- هزینههای غیر قابل قبول مالیاتی
- تبصره ماده ۱۰۰؛ مسیر آسان برای مشاغل کوچک و متوسط
- گامهای عملی برنامهریزی مالیاتی برای ۶ ماه دوم
- جریمه عدم تسلیم اظهارنامه عملکرد
- جمعبندی و توصیه نهایی
مقدمه: چرا الان وقت برنامهریزی است؟
بسیاری از فعالان اقتصادی تصور میکنند برنامهریزی مالیاتی فقط به روزهای پایانی سال یا مهلت ارسال اظهارنامه خلاصه میشود. اما واقعیت این است که برنامهریزی مالیاتی هوشمندانه از اواسط سال آغاز میشود. مردادماه، بهترین زمان برای مرور وضعیت مالیاتی ۶ ماه گذشته و طراحی مسیر ۶ ماه آینده است. در این مقاله، قدمبهقدم با شما همراه میشویم تا با آخرین قوانین و بخشنامههای سال ۱۴۰۵ آشنا شده و یک برنامه عملیاتی برای کاهش هزینههای مالیاتی خود تدوین کنید.
آخرین تغییرات قوانین مالیاتی در سال ۱۴۰۵ که باید بدانید
مالیات بر ارزش افزوده: نرخ مالیات بر ارزش افزوده در سال ۱۴۰۵ معادل ۱۰ درصد است. البته در لایحه بودجه ۱۴۰۵ افزایش آن به ۱۲ درصد مطرح شده بود، اما نرخ نهایی همچنان ۱۰ درصد تعیین شده است. این نرخ برای فروش اکثر کالاها و ارائه خدمات مشمول ارزش افزوده کاربرد دارد. برخی کالاهای اساسی مانند گندم، برنج، روغنهای خام، قند، شکر و گوشت قرمز با نرخ یک درصد محاسبه میشوند و داروها نیز با نرخ کمتر از ۱۰ درصد مشمول مالیات هستند..
سقف معافیت مالیات بر حقوق: در سال ۱۴۰۵، سقف معافیت مالیات بر حقوق ماهانه ۴۰ میلیون تومان (معادل ۴۸۰ میلیون تومان سالانه) تعیین شده است. حقوقهای تا این سقف مشمول مالیات نمیشوند و مازاد بر آن با نرخهای پلکانی محاسبه میگردد.
معافیتهای جدید: بنا به گفته سخنگوی سازمان امور مالیاتی از اجرای مالیات بر سوداگری از اردیبهشت سال آینده خبر داد و اعلام کرد: فروش تا ۶۰ میلیارد تومان برای امسال معاف از مالیات درنظر گرفته شده است. همچنین برنامهای برای افزایش مالیات بر ارزش افزوده (که نرخ آن ۱۰ درصد است) وجود ندارد.
سقف معافیت مالیاتی مشاغل، امتیازی قانونی است که بر اساس آن، بخش تعیین شدهای از درآمد مؤدیان مشمول پرداخت مالیات نمیشود. قانونگذار با هدف حمایت از کسبوکارهای خرد، تقویت تولید و ایجاد انگیزه برای شفافیت اقتصادی، هر ساله سقفهایی برای این معافیتها در نظر میگیرد.
در سال ۱۴۰۵ و طبق قانون الزامات و احکام مورد نیاز قوانین بودجههای سنواتی، مجموعۀ معافیتهای مالیاتی، نرخهای صفر، کاهش نرخ و سایر مشوقهای مالیاتی اشخاص حقیقی و حقوقی از محل کل درآمدهای تحصیل شده برای عملکرد این سال تعیین شده است. این معافیتها شامل همۀ مؤدیان میشود، مگر مواردی که دارای سقف زمانی مشخص هستند یا در مواد خاص قانون مالیاتهای مستقیم (مانند مواد ۸۱، ۱۳۹، ۱۴۱، ۱۴۳ و ۱۴۵) ذکر شدهاند.
بر اساس معافیت مالیاتی قانون بودجه، سقف معافیت مالیاتی برای اشخاص حقیقی و حقوقی در سال ۱۴۰۵ به شرح زیر است:
سقف معافیت مالیاتی اشخاص حقیقی
برای اشخاص حقیقی که صاحب کسبوکارهای مختلف هستند، سقف معافیت مالیاتی در سال ۱۴۰۵ برابر با ۶۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال تعیین شده است. این رقم بهمعنای آن است که مجموع درآمد سالانۀ مشمول مالیات شما تا این سقف میتواند با نرخ صفر محاسبه شود.
سقف معافیت مالیاتی اشخاص حقوقی
برای شرکتها و اشخاص حقوقی، این سقف بهمراتب بالاتر در نظر گرفته شده است. بر اساس قانون بودجۀ ۱۴۰۵، سقف معافیت مالیاتی اشخاص حقوقی ۶٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال است. این رقم، مجموع درآمدهای مشمول مالیات شرکتها را تا این سقف پوشش میدهد.
معاف از مالیات در نظر گرفته شده است. این معافیت میتواند فرصت مناسبی برای کسبوکارهای کوچک و متوسط باشد.
مهلتهای کلیدی پیشرو (تا پایان سال)
سازمان امور مالیاتی با ابلاغ بخشنامه جدید، مهلت ارائه اظهارنامه را تمدید کرده است
· اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل: مهلت ارائه اظهارنامه مالیات بر درآمد و پرداخت مالیات متعلق تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ تمدید شده است.
· تبصره ماده ۱۰۰: مهلت ثبت فرم مالیات مقطوع تبصره ماده ۱۰۰ نیز تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ تعیین شده است.
این تمدید فرصت مناسبی است تا با فراغ بال بیشتری نسبت به تنظیم و ارسال اظهارنامه اقدام کنید.
آموزش گامبهگام محاسبه مالیات
الف) محاسبه مالیات اشخاص حقوقی
مطابق با ماده ۱۰۵ قانون مالیاتهای مستقیم، اشخاص حقوقی باید درآمد مشمول مالیات (سود) یک سال را در نرخ ۲۵٪ ضرب کنند تا مبلغ مالیات عملکرد محاسبه گردد.
فرمول محاسبه:
درآمد مشمول مالیات = مجموع درآمدها – هزینههای قابل قبول – معافیتهای قانونی
مالیات عملکرد = درآمد مشمول مالیات × ۲۵٪
ب) محاسبه مالیات اشخاص حقیقی (صاحبان مشاغل)
برای اشخاص حقیقی، محاسبه مالیات بر اساس گروهبندی فعالیت، دفاتر قانونی و میزان سود خالص سالانه انجام میشود. نرخهای مالیاتی به صورت پلکانی است.
ج) محاسبه مالیات بر ارزش افزوده
فرمول کلی محاسبه مالیات بر ارزش افزوده به این صورت است:
بهای پرداختی نهایی توسط خریدار = بهای کالا + (بهای کالا × نرخ مالیات بر ارزش افزوده)
مؤدیان مالیاتی موظفند به صورت دورهای (معمولاً فصلی) مالیات خرید و فروش خود را محاسبه و از طریق اظهارنامه مالیاتی به سازمان امور مالیاتی اعلام نمایند.
هزینههای قابل قبول مالیاتی (ماده ۱۴۷، ۱۴۸ و ۱۴۹ قانون مالیاتهای مستقیم)
هزینههای قابل قبول مالیاتی، مخارجی هستند که مؤدی برای تحصیل درآمد و در چارچوب فعالیت اقتصادی خود انجام میدهد و با رعایت شرایط قانونی، از نظر اداره مالیاتی در محاسبه درآمد مشمول مالیات قابل کسر هستند. هرچه هزینههای واقعی، مستند و قانونی شما بیشتر مورد پذیرش سازمان امور مالیاتی قرار گیرد، درآمد مشمول مالیات و در نتیجه مالیات پرداختی کاهش مییابد.
شرایط پذیرش هزینههای قابل قبول مالیاتی (طبق ماده ۱۴۷):
ارتباط مستقیم با فعالیت مؤسسه: هزینه باید در راستای فعالیت اقتصادی، تولید، فروش کالا یا ارائه خدمات انجام شده باشد.
انجام هزینه برای تحصیل درآمد: هزینه باید با هدف کسب درآمد در همان دوره مالی انجام شده باشد.
متعارف بودن هزینه: هزینه باید از نظر مبلغ، نوع و نحوه مصرف، با عرف فعالیت مؤدی متناسب باشد.
وجود اسناد و مدارک مثبته: فاکتور، قرارداد، رسید پرداخت، اسناد بانکی، سند حسابداری و سایر مدارک معتبر، نقش اصلی در پذیرش هزینه دارند.
رعایت ضوابط قانونی: پرداختهای بالاتر از سقف مشخصشده باید از طریق مسیرهای بانکی انجام شده باشد.
لیست مهمترین هزینههای قابل قبول مالیاتی (طبق ماده ۱۴۸):
· حقوق و دستمزد پرسنل
. حق بیمههای پرداختی
· هزینه اجاره محل کسبوکار
· هزینه تبلیغات و بازاریابی
· هزینه تعمیرات و نگهداری
· خرید مواد اولیه و کالاهای مصرفی
· هزینه استهلاک داراییهای استهلاکپذیر (طبق ماده ۱۴۹)
· هزینه حملونقل
· هزینه مأموریتهای کاری
هزینههای غیر قابل قبول مالیاتی
برخی هزینهها به هیچ وجه نمیتوانند به عنوان هزینههای قابل قبول مالیاتی محاسبه شوند:
· جریمهها و خسارتهای نقدی
· هزینههای شخصی مدیران و سهامداران
· پرداختهای غیرمستقیم به افراد وابسته به شرکت
· مخارج تفریحی و پذیرایی غیرمتعارف
· هدایا و پاداشهای خارج از چارچوب قانونی
· هزینههای مرتبط با جرائم قانونی
· مخارج خرید داراییهای سرمایهای (به جای استهلاک)
· پرداختهای غیرمستند یا فاقد رسید معتبر
· هزینههای غیرمرتبط با فعالیت اصلی شرکت
· هزینههای مربوط به فعالیتهای غیرقانونی
· هزینههای فاقد اسناد و مدارک مورد تایید سازمان مالیاتی
· هزینههایی که با درآمد سالانه مجموعه مطابقت ندارند
تبصره ماده ۱۰۰؛ مسیر آسان برای مشاغل کوچک و متوسط
تبصره ماده ۱۰۰ قانون مالیاتهای مستقیم، یک مسیر سادهشده برای پرداخت مالیات است که سازمان امور مالیاتی برای حمایت از مشاغل کوچک و متوسط طراحی کرده است. بر اساس این تبصره، اگر درآمد سالانه کسبوکار از سقف تعیینشده کمتر باشد، نیازی به ارائه اظهارنامه مالیاتی و نگهداری دفاتر و اسناد مالی نیست و تنها کافی است مالیات مقطوع تعیینشده توسط سازمان پرداخت شود.
سقف تبصره ماده ۱۰۰ در سال ۱۴۰۵:
بر اساس احکام مالیاتی قانون بودجه ۱۴۰۵، سقف فروش کالا و خدمات برای استفاده از تبصره ماده ۱۰۰ به ۷۲ میلیارد تومان افزایش یافته است. این رقم نسبت به سال ۱۴۰۴ که ۲۱.۶ میلیارد تومان بود، افزایش چشمگیری داشته است.
نکته کلیدی: رسیدن به سقف فروش، تنها شرط استفاده از تبصره ماده ۱۰۰ نیست. باید سایر شرایط و الزامات اعلامی سازمان امور مالیاتی نیز رعایت شود.
گامهای عملی برنامهریزی مالیاتی برای ۶ ماه دوم
گام اول: بررسی عملکرد ۶ ماه گذشته
وضعیت درآمد، هزینهها، تراکنشهای بانکی و صورتحسابهای الکترونیکی خود را مرور کنید. این اطلاعات پایه اصلی برنامهریزی شماست.
گام دوم: شناسایی و مستندسازی هزینههای قابل قبول
هزینههایی که طبق قانون مالیاتهای مستقیم قابل قبول هستند را شناسایی و مستندسازی کنید. هر ریال هزینهای که بهدرستی ثبت و مستند شود، از درآمد مشمول مالیات شما کاسته خواهد شد.
گام سوم: حذف هزینههای غیر قابل قبول
هزینههایی را که در لیست هزینههای غیر قابل قبول قرار میگیرند، شناسایی کرده و از ارائه آنها در اظهارنامه خودداری کنید تا مالیات شما به درستی تعیین شود.
گام چهارم : محاسبه دقیق مالیات بر ارزش افزوده
مالیات بر ارزش افزوده خرید و فروش خود را بهطور دقیق محاسبه کرده و از دریافت گواهی ارزش افزوده که مدرکی رسمی از سازمان امور مالیاتی است، اطمینان حاصل کنید.
گام پنجم: پیشبینی و ذخیره مالیات
مبلغ تقریبی مالیات قابل پرداخت را برای ۶ ماه دوم برآورد کنید و بهتدریج برای آن ذخیره کنید تا با فشار مالیاتی ناگهانی مواجه نشوید.
هشدار؛ عواقب تأخیر و غفلت
جریمه عدم تسلیم اظهارنامه عملکرد:
در صورت عدم ارسال اظهارنامه عملکرد در مهلت مقرر برای اشخاص حقوقی 30% مالیات متعلقه و برای اشخاص حقیقی 10% مالیات متعلقه و محرومیت از معافیت ها (مواد 193،192و101 ق.م.م)
جریمه دیرکرد:
در صورت تأخیر در پرداخت مالیات، به ازای هر ماه تأخیر، ۲.۵ درصد از مبلغ مالیات به عنوان جریمه دیرکرد محاسبه میشود(مواد190 ق.م.م).
جریمه عدم تسلیم اظهارنامه ارزش افزوده و عدم ثبت نام در سامانه مودیان:
تا قبل از استقرار سامانه مودیان، جریمه عدم ارسال اظهارنامه ارزش افزوده و پس از آن عدم ثبت نام در سامانه مودیان مشمول کلیه مجازاتهای زیر خواهند بود:
جرایم برابر قانون دائمی ارزش افزوده: معادل 10,000,000 ریال یا 2 برابر مالیات و عوارض پرداخت نشده تا مهلت مقرر هر کدام بیشتر باشد
جرایم برابر قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان: معادل 10% از مجموع مبلغ فروش انجام شده از روشهای خلاف یا 20,000,000 ریال هر یک بیشتر باشد؛ همچنین محرومیت از اعمال معافیتهای مالیاتی، نرخ صفر و مشوقهای قانون مالیاتهای مستقیم در همان سال مالی.
نکته: جرایم قانون پایانههای فروشگاهی برای آن دسته از مودیان مالیاتی است که حداقل یکی از جرائم زیر را مرتکب شده باشند
عدم ثبت نام در سامانه مودیان
عدم استفاده از حافظه مالیاتی
استفاده از حافظه مالیاتی متعلق به سایر مودیان
واگذاری حافظه مالیاتی متعلق به خود به دیگران
جمعبندی و توصیه نهایی
برنامهریزی مالیاتی نه به معنای فرار مالیاتی، بلکه یک استراتژی هوشمندانه و کاملاً قانونی برای مدیریت بهینه هزینههاست. با شناخت دقیق قوانین، استفاده از معافیتها و تسهیلات قانونی مانند تبصره ماده ۱۰۰، و مشورت با متخصصان مالیاتی مجرب، میتوانید بار مالیاتی خود را بهطور قابل توجهی کاهش دهید.
توصیه ما به شما: امروز را به عنوان نقطه شروع برنامهریزی مالیاتی خود در نظر بگیرید. ۶ ماه دوم سال، فرصتی ارزشمند برای اصلاح مسیر و کاهش هزینههاست. برای دریافت مشاوره تخصصی و تنظیم دقیق برنامه مالیاتی متناسب با کسبوکار خود، با کارشناسان گروه مالی آرمان محاسب در تماس باشید.
برای اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره تخصصی، با ما تماس بگیرید.
گروه مالی آرمان محاسب – همراه مطمئن شما در مسیر موفقیت مالی
یک پاسخ
خیلی عالی و کاربردی